Wat is het Kabinet

Inleiding

Nederland kent een constitutionele monarchie. Dat wil zeggen dat er sprake is van een Koning(in), maar dat deze niet de vrije hand heeft in het uitoefenen van zijn/haar ambt. Constitutionele monarchie betekent dat er een regeringsstelsel is waarin de Koning(in) gebonden is aan de Grondwet.

In ons regeringsstelsel heeft de Koning(in) te maken met het kabinet, de regering en het parlement. Maar wat is het kabinet en wat doet het kabinet nu precies?

De opbouw van het kabinet

Kort gezegd is het kabinet de samenwerking tussen de ministers en de staatssecretarissen. Onder de ministers bevind zich ook de minister-president, die de voorzitter van het kabinet is.

De Koning(in) maakt geen deel uit van het kabinet, wel van de regering.

De kabinetsformatie

Zoals gezegd bestaat het kabinet uit de ministers en de staatssecretarissen. Deze worden benoemd door de Koning(in). Het proces voorafgaand aan deze benoemingen noemt men de kabinetsformatie. Hierin heeft de Koning(in) de leiding.

De Koning(in) begint een kabinetsformatie door het spreken met neutrale adviseurs. Dit kunnen bijvoorbeeld ex-minister-presidenten zijn met een goede staat van dienst, de voorzitter van de Eerste Kamer, de voorzitter van de Tweede Kamer en de vice-voorzitter van de Raad van State. Na met neutrale adviseurs gesproken te hebben, gaat de Koning(in) gesprekken aan met de voorzitters van de Tweede Kamer fracties. Deze personen hebben een direct belang in de keuze van de Koning(in) en zijn dus niet neutraal.

Doorgaans benoemt de Koning(in) na deze gesprekken een informateur en geeft deze de opdracht om te onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om een kabinet te kunnen vormen. De informateur informeert alleen, hij formeert niet dat doet een formateur. Nadat de informateur de Koning(in) geïnformeerd heeft dat een kabinet mogelijk is, dan benoemt deze een formateur. Deze formateur krijgt de opdraagt om het kabinet daadwerkelijk te vormen.

Nadat het kabinet gevormd is, krijgt deze de naam van de lopende minister-president. Heeft deze al in meerdere kabinetten gezeten dan komt er een nummer achter zijn naam. Minister-president Balkenende bijvoorbeeld heeft zitting genomen in vier kabinetten. Zijn vierde kabinet wordt dan Balkenende IV genoemd.

Tevens gaan alle benoemde mensen na het vormen op audiëntie bij de Kongin(in) en worden zij officieel benoemd. Hiermee is de kabinetsformatie ten einde.


Korte geschiedenis

Het eerste kabinet werd in 1848 gevormd. Vanaf 1945 (het einde van de Tweede Wereldoorlog) zijn er 26 kabinetten geformeerd. Deze bestonden uit 14 verschillen minister-presidenten. De langst zittende minister-president is Ruud Lubbers (CDA). Hij zat van 4 november 1982 tot en met 22 augustus 1994 3 verschillende kabinetten voor.

Overzicht kabinetten vanaf 1945

OVERZICHT KABINETTEN VANAF 1945
NAAM KABINET PERIODE
Kabinet Schermerhorn/Drees 24 juni 1945 - 3 juli 1946
Kabinet Beel I 3 juli 1946 - 7 augustus 1948
Kabinet Drees/Van Schaik 7 augustus 1948 - 15 maart 1951
Kabinet Drees I 15 maart 1951 - 2 september 1952
Kabinet Drees II 2 september 1952 - 13 oktober 1956
Kabinet Drees III 13 oktober 1956 - 22 december 1958
Kabinet Beel II 22 december 1958 - 19 mei 1959
Kabinet De Quay 19 mei 1959 - 24 juli 1963
Kabinet Marijnen 24 juli 1963 - 14 april 1965
Kabinet Cals 14 april 1965 - 22 november 1966
Kabinet Zijlstra 22 november 1966 - 5 april 1967
Kabinet De Jong 5 april 1967 - 6 juli 1971
Kabinet Biesheuvel 6 juli 1971 - 11 mei 1973
Kabinet Den Uyl 11 mei 1973 - 19 december 1977
Kabinet Van Agt I 19 december 1977 - 11 september 1981
Kabinet Van Agt II 11 september 1981 - 29 mei 1982
Kabinet Van Agt III 29 mei 1982 - 4 november 1982
Kabinet Lubbers I 4 november 1982 - 14 juli 1986
Kabinet Lubbers II 14 juli 1986 - 7 november 1989
Kabinet Lubbers III 7 november 1989 - 22 augustus 1994
Kabinet Kok I 22 augustus 1994 - 3 augustus 1998
Kabinet Kok II 3 augustus 1998 - 22 juli 2002
Kabinet Balkenende I 22 juli 2002 - 27 mei 2003
Kabinet Balkenende II 27 mei 2003 - 7 juli 2006
Kabinet Balkenende III 7 juli 2006 - 22 februari 2007
Kabinet Balkenende IV 22 februari 2007 -

Tips

Links


! Dit artikel is eigendom van de auteur Caillean. Gebruik van deze informatie is niet toegestaan zonder toestemming van deze auteur. Raadpleeg onze Algemene Voorwaarden voor meer informatie of neem contact op met de auteur.
Antwoord niet gevonden?
Aangepast zoeken
Gerelateerde artikelen
Beoordelen
+
Beoordeling
  • Criterium:De mate waarin de informatie:
    • VolledigheidAntwoord geeft op titel en inleiding
    • BetrouwbaarheidCorrect en betrouwbaar is
    • DiepgangDetails en diepgang bevat
    • LeesbaarheidLogisch en overtuigend is gestructureerd
    • TaalgebruikLeesbaar en taaltechnisch correct is
    • DesignGrafisch mooi oogt
Uw
waardering
?
-
Reacties
#
01-01-1970
01:00
De reactie zal worden weergegeven na goedkeuring.
Er zijn nog geen reacties. Wij nodigen u graag uit op dit artikel te reageren.
Reageren
  • Velden met * zijn verplicht.
  • Uw emailadres zal niet openbaar worden gemaakt