Ginkgo Biloba kortweg Ginkgo

Ginkgo Biloba

De Japanse tempelboom Ginkgo Biloba of kortweg Ginkgo is de oudst levende boomsoort op aarde en een kruidenpreparaat die enorm veel bijval kent in de westerse keuken. Ook in de geneeskunst heeft het gedroogde blad van de Ginkgoboom steeds een centrale plaats ingenomen, vooral in de Oosterse geneeskunde dan. Het zijn de goede resultaten in de medische wereld bij de behandeling van Alzheimer die Ginkgo een grote bekendheid hebben gegeven. 

Japanse tempelboom

Deze Japanse tempelboom komt uit  de flora van het geologisch tijdperk Mesozoïcum zo'n slordige 180 miljoen jaar geleden en is daardoor de oudste nog levende boomsoort op onze aarde. Deze boom behoort tot de klasse van de naaktzadigen, dit wil zeggen dat hijn noch een naaldboom noch een loofboom is. De Japanse tempelboom wordt ruim 2000 jaar oud, in China staat zelfs een exemplaar waarvan men denkt dat hij 3500 jaar oud is. Het is heel merkwaardig dat fossielen van de Ginkgo precies aantonen hoe de boom de dag vandaag is. Dit wil zeggen dat de Ginkgo nagenoeg onveranderd is gebleven. Men kan de Ginkgo gerust een levend fossiel noemen. Hij bereikt een hoogte van 30- tot 40 meter met een stamomvang van ruim 1 meter. Voor hij zich vermeerdert moet je 20- tot 30 jaar wachten maar dan is de boom wel 1000 jaar reproduktief.

De naam tempelboom

De naam tempelboom is een verwijzing naar de plaats waar de boom veel voorkwam rond tempels in heel oude tijden. De Chinezen bekeken de Ginkgo als een heiligdom en beschermden en vereerden de boom, dus men mag ervan uit gaan dat het door de  goede verzorging is die deze boom gehad heeft dat hij zolang kunnen overleven heeft. Maar bovenal door zijn eigen sterke eigenschappen zoals het aanmaken van antioxidanten, deze boom overleefde zelfs de nucleaire ontploffing in het Japanse Hiroshima.

Chinese oude kruidenboeken

In Chinese oude kruidenboeken wordt vermelding gemaakt over het inhaleren van dampen van een soort aftreksel van Ginkgo- bladeren. Dit aftreksel werd aanbevolen als middel tegen:

Ook van de zaden werd gebruik gemaakt, men kookte die zaden en deze werden dan aanbevolen tegen:

  • de werking van alcohol
  • diende ook als spijsverteringshulp als die voor het eten ingenomen werden
  •  als laxans als ze tijdens de maaltijd ingenomen werden
  • de zaden werden ook geroosterd verkocht, deze werden aangeboden als een delicatesse op de Chinese markt.

Chinese geneeskunde versus westerse geneeskunde

De Chinese geneeskunde maakt al duizenden jaren gebruik van het Ginkgo- blad en het zaad om de heilzame werking ervan. De westerse geneeskunde doet vooral onderzoek naar de heilzame werking van het gestandaardiseerde Ginkgo biloba extract, afgekort GBE. De eerste onderzoeken vonden plaats in 1925, en enkele jaren verder deed men al experimenten met farmacologische verbindingen. Rond de periode 1965 verschenen de eerste gestandaardiseerde extracten in Duitsland, het kwam door specifieke opwerkingen van de ruwe extracten dat men de aanwezige biologische stoffen sterk kon verhogen. Het was zelfs mogelijk om tot een verhoging te komen van 50/100 in vergelijking met de ruwe stof. De onderzoekers vonden maar liefst meer dan 40 componenten in Ginkgo: 

  • Ginkgoflavonglycosiden
  • Terpeenlactoden
  • Catechinen
  • Oligomere proanthocyaniden
  • Bioflavonoïden
  • SteroïdenOrganische zuren

Maar er wordt verondersteld dat er maar 2 kunnen werken als medicijn:

  • Flavonoïden 
  • Terpenen

Tot slot: Een stukje Latijn

In het Latijn draagt deze plant de naam Ginkgo Blioba. Het woord komt van het Chinese woord Yinhing, Yin heeft als betekenis zilver en hing staat voor abrikoos. De Japanners hebben het woord vertaald als volgt: in Japan is zilver gin en kyo abrikoos. Het zijn de vruchten van deze boom die op een abrikoos lijken, ze zijn zeker niet eetbaar en stinken als de pest. De naam Biloba is dan weer afkomstig van het Latijn, de betekenis is: tweelobbig, bis betekent twee en lobus lob. Het blad van de Ginkgo is heel diep ingesneden, men zou denken dat het 2 bladeren zijn.

Er zijn ook nog andere westerse benamingen voor de Japanse tempelboom:

  • Japanse notenboom
  • Venusboom
  • Waaierboom
  • Geheugenboom

Foto: Ginkgo Biloba in Bonsaipot