Uit welke aspecten bestaat de kostprijs

Inleiding

De kostprijs is de prijs die minimaal in rekening wordt gebracht aan de afnemer. De kostprijs is in feite de prijs die het kost om het product te produceren. In de prijs zitten meer aspecten dan wij denken.

Productiemiddelen

Om goederen en diensten te kunnen produceren zijn productiemiddelen nodig. Met productiemiddelen wordt veelal alleen gedacht aan grondstoffen, arbeidsuren en machines om de goederen of diensten te kunnen produceren. Uiteindelijk zit er meer in, in grote lijnen zou je kunnen zeggen dat de kosten die gemaakt worden in de gehele organisatie doorberekend worden in de producten. Hoe meer je produceert hoe lager de kostprijs zal zijn, want je kan de kosten verdelen over een groter aantal producten. Hiervoor wordt de in de Nederlandse bedrijfseconomie gebruikt gemaakt van vooraf gestelde normen.

Bij de kostprijsberekening wordt rekening gehouden met de hoeveelheden die nodig zijn om de producten te maken. Hierbij wordt moet doelmatig gewerkt worden, hiermee wordt bedoeld dat verspillingen niet meegenomen worden in de kostprijs. Een timmerman heeft altijd stukje hout over als die gaat zagen en een bakker houdt deeg over als die koekjes gaat uitsteken uit het deeg. Die verspillen worden niet meegenomen worden in de kostprijs.

De hoeveelheden die nodig zijn worden omgerekend naar de inkoopprijs die om het moment van maken gelden. Je werkt dus niet met de prijs die je eerder hebt betaald voor bijvoorbeeld de grondstoffen om materialen. Je noemt deze prijs de historische prijs, je gebruikt de vervangingsprijs. 

De drie aspecten waaruit de kostprijs bestaat

De kostprijs is te verdelen in 3 aspecten namelijk:

Hoeveelheidaspect: hier gaat het voornamelijk om de grondstoffen en andere materialen die nodig zijn om 1 product te kunnen maken. De hoeveelheid die nodig is om 1 product te maken wordt de standaardhoeveelheid genoemd.

Prijsaspect: de productiemiddelen zoals machines moeten op den duur vervangen worden, dat te versleten of verouderd zijn. De vervangingsprijs van de nieuwe machine wordt doorberekend in de kostprijs. Zodat als er bij een aantal verkochte goederen of diensten de nieuwe machine aangekocht kan worden.

Renteaspect: organisaties hebben meestal leningen lopen om bepaalde productiemiddelen te kunnen aankopen. De rente die betaalt moet worden over de lening wordt doorberekend in de kostprijs. Ook de rentekosten voor het eigen vermogen worden in het renteaspect meegenomen. De ondernemer kan een deel van zijn geld niet gebruiken om bijvoorbeeld te sparen, omdat hij het deel van zijn vermogen in zijn onderneming heeft gestoken. De ondernemer moet deze misgelopen renteopbrengst (opportunity costs) meenemen in de kostprijs. Opportunity costs wordt ook wel omschreven als de kosten van alternatieve aanwendingen.

De kostprijs is de basis voor de verkoopprijs. Bovenop de kostprijs komt een vooraf gestelde winstmarge die de organisatie heeft vastgesteld. Daarboven op komt de BTW (Belasting over de Toegevoegde Waarde) dan kom je uiteindelijk op de verkoopprijs uit. De verkoopprijs is de prijs die de afnemer (eindgebruiker) betaald.

Conclusie

De kostprijs die wordt doorberekend aan de eindgebruiker bestaat uit drie aspecten. De kostprijs is de basis voor de verkoopprijs. In de kostprijs zitten de meeste grote kostenposten om een product te kunnen produceren. De aspecten die in de kostprijs zitten zijn: hoeveelheidaspect, prijsaspect en het renteaspect.